تـصـــمـيــم: مقالات و مطالب مدیــریــتی

پايـــگاه جامع دانش مديـــريــت

طبقه بندی بودجه

  

 

بودجه می­تواند به عنوان ابزار برنامه­ریزی، عامل کنترل و یا به عنوان وسیله­ای جهت برقراری ارتباط بین دستگاههای دولتی مورد استفاده قرار گیرد. طبقه­بندی هزینه­ها و درآمدها زمینه لازم را برای تجزیه و تحلیل و تصمیم­گیری فراهم می­کند و سبک و ترتیب ارائه اطلاعات را در سند بودجه مشخص می­کند. اهداف طبقه­بندی بودجه­ای عبارتند از:

1.       به لحاظ تفکیک برنامه­ها، درآمدها و هزینه­های دولت، برنامه­ریزی و تصمیم­گیری امکان­پذیر می­شود.

2.       علاوه بر برقراری یک سیستم حسابداری صحیح، مدیریت نیز به طور چشم­گیری بهبود می­یابد.

3.       دولت­ها از اطلاعات فراهم شده توسط طبقه­بندی بودجه­ای در زمینه برقرار سیاست­های اقتصادی استفاده می­کنند.

4.       طبقه­بندی بودجه­ای مکانیزم لازم را برای نظارت بر عملیات دولت فراهم می­سازد.

به موازات افزایش نقش­های دولت و تغییر تکامل بودجه طبقه­بندی­های جدید نیز در بودجه­نویسی پدید آمد؛ از شروع بودجه­بندی تا سال 1965 بودجه به صورت سنتی تهیه می­شد و تاکید بر روی کنترل هزینه­های وزارتخانه یا سازمانها بود. زمانی که از بودجه فقط کنترل مالی منظور بود طبقه­بندی هزینه­ها و طبقه­بندی سازمانی ایجاد شد. زمانی هم که عامل مدیریت وارد بودجه­نویسی شد طبقه­بندی برنامه­ای پدیدار شد. با برقراری ارتباط بین برنامه­ریزی و حسابداری در بودجه طبقه­بندی اقتصادی معرفی شد. انواع طبقه­بندی بودجه­ای را می­توان به شرح جدول زیر دسته­بندی کرد:

جدول شماره 8: انواع طبقه‌بندی بودجه‌ای

عنوان طبقه­بندی

هدف

تقسیمات

مثال

طبقه­بندی درآمدها و سایر منابع تأمین اعتبار

چقدر باید خرج کرد

درآمدهای حاصل از: مالیات، نفت و گاز؛ انحصارات و مالکیت دولت، فروش کالا و ارائه خدمات، حق بیمه، کمکهای دریافتی، اصل و بهره وامها و سود حاصل از سرمایه­گذاری­ها، سایر منابع تأمین اعتبار

مالیات بر ارث، فروش نفت، سود سهام شرکت‌های دولتی، بهره وام‌های دولت در خارج از کشور، استفاده از وام‌های خارجی

طبقه­بندی بر اساس نوع هزینه­

چه کالاها و خدماتی باید خرید

هزینه­های: پرسنلی، اداری، سرمایه­ای و پرداخت‌های انتقالی

حقوق و مزایا، سفر، ماموریت و اجاره، خرید ساختمان و زمین، کمک و اعانه

طبقه­بندی عملیاتی

چرا باید خرج کرد

امور، فصل، برنامه، طرح و فعالیت

امور عمومی، فصل آموزش و پرورش، برنامه آموزش عالی، طرح ایجاد آزمایشگاه شیمی، فعالیت پرداخت حقوق

طبقه­بندی سازمانی

کجا باید خرج کرد

وزارتخانه­ها، مؤسسات دولتی، شرکت­های دولتی و بانک­ها، مؤسسات و نهادهای عمومی غیردولتی، مؤسسات انتفاعی وابسته به دولت

وزارت تعاون، سازمان انرژی اتمی، شرکت شیلات، بنیاد شهید، سازمان بنادر و کشتیرانی


+ نوشته شده در  شنبه بیست و نهم مهر 1391ساعت   توسط Hamza Khastar  |